Witryna korzysta z plików cookies,które są niezbędne do prawidłowego jej funkcjonowania .W ustawieniach przeglądarki możesz zmienić warunki ich przechowywania lub dostępu

PO NOWEMU W RZESZOWIE

czyli
FESTIWAL NOWEGO TEATRU
ODPALONO JUŻ PO RAZ PIĄTY

W ciągu czterech ubiegłych lat Festiwal Nowego Teatru w Rzeszowie zyskał swoją markę, miejsce na mapie teatralnych wydarzeń i w kalendarzu teatralnych imprez - pisze nasza korespondentka Katarzyna Cetera. Przez cztery lata dyrektorem programowym festiwalu była dr Joanna Puzyna-Chojka, teatrolog, krytyk teatralny, charyzmatyczny wykładowca – ale przede wszystkim znawca i miłośnik teatru. Była kierownikiem literackim Teatru Muzycznego w Gdyni, Teatru im. Wojciecha Bogusławskiego w Kaliszu i Teatru Miejskiego im. Witolda Gombrowicza w Gdyni, a także dyrektorem programowym Festiwalu Polskich Sztuk Współczesnych R@Port w Gdyni. Joanna Puzyna-Chojka tego lata odeszła od nas na zawsze, jednak piątą edycję festiwalu przygotowała niemal do końca.

Festiwal Nowego Teatru w zamyśle dyrektor programowej miał być odświeżoną formułą Rzeszowskich Spotkań Teatralnych – w tej chwili jednego z najstarszych dotychczas istniejących festiwali teatralnych w Polsce. Inaugurując pierwszą edycję imprezy Joanna Puzyna-Chojka pisała: Festiwal Nowego Teatru to promocja działań artystycznych, których istota jest poszerzanie granic dramatu i teatru, dokonujące się między innymi za sprawą ekspansji nowych mediów i coraz bardziej zauważalnej wirtualizacji naszego świata. Ideą Festiwalu Nowego Teatru jest prezentacja i promocja młodego teatru, który tworzą spektakle wykorzystujące multimedia w konstruowaniu rzeczywistości scenicznej oraz wszelkiego typu formy sceniczne położone na styku teatru, performansu, koncertu, filmu.

Tegoroczna edycja festiwalu dysponowała niestety dość okrojonym budżetem, jednak udało się sprowadzić do Rzeszowa zarówno ORESTESA Michała Zadary z Warszawy, HAŃBĘ Marcina Wierzchowskiego z Krakowa czy świetny spektakl Małgorzaty Warsickiej BENIOWSKI. BALLADA BEZ BOHATERA z Poznania.

Zrezygnowano – również niestety – z naukowych paneli dyskusyjnych, które stanowiły dotychczas ogromny atut przedsięwzięcia, a z których ostał się jeden. Nie ma konferencji naukowych, projekcji inspirowanych współczesną kondycją teatru i dramatu i tę kondycję opisujących. Zniknęła też oś tematyczna, wokół której skupiały się prezentowane podczas festiwalu spektakle i imprezy towarzyszące. Pozostały – na szczęście - czytania performatywne, spotkania z artystami po spektaklach prowadzone przez Tomasza Domagałę i… klub festiwalowy.

Dwa pierwsze festiwalowe dni upłynęły pod znakiem teatrów „Nowych” – jeden, ten z Poznania, zaprezentował nam spektakl znanego także w Tarnowie duetu Warsicka/Nepelski. Drugi – ten z Zabrza – przywiózł ze sobą KU KLUX KLAN w reżyserii Macieja Podstawnego - również w Tarnowie bywałego. Festiwal zainaugurowała wystawa plakatów iranki Elham Hemmat.

W poniedziałek widownia Teatru im. Wandy Siemaszkowej pękała w szwach. Przedstawienie Teatru Nowego im. Tadeusza łomnickiego w Poznaniu BENIOWSKI.  BALLADA BEZ BOHATERA - to koncert, rozpisany na instrumenty i pięć aktorek. Bardzo przypominało mi ono tarnowskiego KRÓLA w wykonaniu Matyldy Baczyńskiej: zarówno „partyturą” – bo to nie tylko Beniowski, ale i Kordian, ale i Król Duch właśnie – ale także kostiumem, uczesaniem aktorek, generowanym na żywo dźwiękiem, eksperymentami akustycznymi. Jak zwykle przeładowana tekstem adaptacja Michała Pabiana (w Tarnowie ciekawy pomysł na spektakl WARTO BYŁO „położył” w dużej mierze właśnie on) i początkowe problemy z ustawieniem efektów akustycznych stanowiły najsłabszą stronę przedstawienia. Opracowanie dźwiękowe i muzyka Karola Nepelskiego, reżyseria, pomysł i realizacja Małgorzaty Warsickiej – to z kolei jego największe atuty. Ale ten spektakl można było obejrzeć tylko w Rzeszowie – następnym razem trzeba będzie jechać do Poznania.

Maciej Podstawny ponad trzy lata temu zrealizował w Tarnowie spektakl KAJZAR.ODYSEJA 1982 – dzieło nie tyle kontrowersyjne, co nietrafione i w naszym mieście zupełnie nieczytelne; źle przyjęte przez publiczność „zeszło” z afisza dość szybko. Przywieziony z Teatru Nowego w Zabrzu KU KLUX KLAN. W KRAINIE MIŁOŚCI spektakl powstał na podstawie książki Katarzyna Surmiak-Domańskiej Ku Klux Klan. Tu mieszka miłość. Reporterka miała okazję przyjrzeć się Klanowi z bliska. Okazuje się, że 150-letni Ku Klux Klan ma się całkiem nieźle i działa w pełni legalnie.

Maciej Podstawny pokazuje mechanizmy rodzenia się faszyzmu, udowadnia niemal fizycznie, że każdy z nas ma rasistowskie predyspozycje. Boimy się przecież tych innych, bronimy się przed zagrożeniami płynącymi z zewnątrz, chcemy by świat pozostał taki, jaki był dotąd. Wystarczy sprytna manipulacja politycznych graczy, by za tymi postulatami ujawniły się kolejne, moralnie wątpliwe i odrażające. Dlatego tak naprawdę ten spektakl nie opowiada o Ameryce, on opowiada o Środkowej Europie – czytamy w materiałach prasowych.

Przedstawienie paradoksalnie opisuje strategię zamiany klanowej „mowy nienawiści’ na „mowę miłości” – podczas gdy bohaterowie głoszą prawdy i argumenty, z którymi trudno się nie zgodzić. Na pytanie czy jestem „szczęśliwą, białą kobietą” odpowiem, że jestem szczęśliwą, białą kobietą – nie jestem bowiem ani mężczyzną, ani jaskółką czarną czy zieloną. Swoją walkę o lepsze jutro zaczynam od własnego domu – podobnie jak jeden z bohaterów – rasistów, faszystów, czy jak już tam nazwiemy przedstawicieli nowego Ku Klux Klanu. Współcześni biali Amerykanie – jak mówią - nie chcą zabijać, chcą przeżyć. W tym sensie trudno nie utożsamiać się z klanowymi „faszystami” i „nazistami”, którzy mają być „odrażającymi”, „wątpliwymi moralnie” potencjalnymi mordercami.


Przed nami kolejne dni rzeszowskiego festiwalu – czasem można jeszcze dostać bilety. Rzeszów zaprasza, Teatr im. Wandy Siemaszkowej zawsze wita ciepło – dobrą kawą, świetną herbatą, wspaniałym teatrem - dobrą atmosferą na chłodne, jesienne wieczory.

Katarzyna Cetera


BENIOWSKI. BALLADA BEZ BOHATERA
Adaptacja: Michał Pabian i Małgorzata Warsicka
na podstawie tekstów Juliusza Słowackiego

reżyseria: Małgorzata Warsicka
muzyka: Karol Nepelski
dramaturgia: Michał Pabian
scenografia, kostiumy: Agata Skwarczyńska
asystentki scenografa: Aleksandra Kołodziejska / Alicja Trzcińska
Inspicjent: Agnieszka Rydellek

Występują:
Karolina Głąb
Alicja Juszkiewicz
Anna Mierzwa
Oliwia Nazimek
Julia Rybakowska

Muzycy:
Bartosz Buława (gościnnie), Łukasz Chrzuszcz, Szymon Wieczorkiewicz

Premiera 14 kwietnia 2018 r
Teatr Nowy im. Tadeusza Łomnickiego w Poznaniu

KU KLUX KLAN. W KRAINIE MIŁOŚCI
Na podstawie powieści Katarzyny Surmiak-Domańskiej

adaptacja i reżyseria: Maciej Podstawny
scenografia i kostiumy: Kaja Migdałek
muzyka: Anna Stela
projekcje video: Amadeusz Nosal
teksty piosenek: Łukasz Zaleski

Występują:
Danuta Lewandowska
Anna Konieczna
Katarzyna Kubacka
Marcin Gaweł (gościnnie)
Andrzej Kroczyński
Dariusz Czajkowski
Jarosław Karpuk
Jakub Piwowarczyk

Premiera 25 marca 2017
 Teatr Nowy Zabrze